In onze moderne samenleving worden we omringd door schermen, denk aan computers, smartphones en televisies. Alhoewel deze schermen stuk voor stuk ons leven vergemakkelijken, brengen ze ook onzichtbare risico’s met zich mee. Blauw licht, aanwezig in kunstmatige bronnen zoals schermen en TL-lampen, kan mogelijk het natuurlijke dag- en nachtritme beïnvloeden. Het kan daarom nuttig zijn om bewust om te gaan met de hoeveelheid blootstelling aan blauw licht. Daartegenover staat rood licht. Dit licht wordt steeds populairder vanwege de voordelen die het heeft. In dit artikel vertellen we je meer over de effecten van blauw en rood licht en hoe je slim met beide kunt omgaan.
Onderwerpen in dit artikel:
- De effecten van blauw licht
- Blauw licht minimaliseren
- De voordelen van rood licht
- Hoe pas je rood licht toe?
De effecten van blauw licht
Blauw licht heeft een korte golflengte en een hoge energie, wat op zichzelf niet slecht is. Overdag kan het licht afkomstig van digitale apparaten of verlichting je alertheid verhogen, je cognitieve prestaties verbeteren en zelfs je humeur verbeteren. Het ongemak ontstaat echter wanneer we in de avond en nacht worden blootgesteld aan blauw licht. Dat zijn juist de momenten waarop ons lichaam zich moet voorbereiden op rust.
Verstoring van het bioritme
Het bioritme wordt ook wel onze circadiaanse klok genoemd en reguleert de slaap-waakcyclus en andere belangrijke lichaamsprocessen zoals de spijsvertering hormoonproductie. Blootstelling aan blauw licht in de avond kan het natuurlijke bioritme beïnvloeden, waardoor het lichaam denkt dat het nog dag is. Dit kan zorgen voor een ontregelde slaapcyclus, wat er toe leidt dat je overdag juist moe en prikkelbaar bent en minder focus hebt.
Onderdrukken van melatonine-aanmaak
Een andere belangrijke reden waarom blauw licht schadelijk kan zijn in de avonduren, is dat het de aanmaak van het hormoon melatonine onderdrukt. Dit hormoon wordt door je lichaam geproduceerd om je slaperig te maken. Wanneer het donker wordt, stijgt de melatonineproductie zodat het lichaam zich kan voorbereiden op de slaap. Blauw licht onderdrukt deze productie, wat ervoor zorgt dat je moeilijker in slaap valt en ook de kwaliteit van je nachtrust vermindert. Op de lange termijn kan dit zorgen voor slaapongemakken, een verzwakt immuunsysteem en uiteindelijk een verhoogd risico op klachten zoals bloedsuiker en hart- en vaatongemakken.
Wat kun je doen tegen blootstelling aan blauw licht?
Er zijn verschillende manieren om de negatieve invloed van blauw licht te minimaliseren:
Beperk schermtijd in de avond: Probeer minstens een uur voor het slapengaan alle schermen te vermijden. Dit helpt je lichaam om zich natuurlijk voor te bereiden op slaap.
Blauwlichtfilters: Veel smartphones, tablets en computers hebben standaard blauwlichtfilters ingebouwd die je kunt inschakelen. Dit kan altijd of in de avonduren. De filters verminderen de hoeveelheid blauw licht dat door het scherm wordt uitgezonden.
Blauwlichtbrillen: Dit zijn speciale brillen die blauw licht blokkeren, gebruik deze wanneer je bijvoorbeeld in de avond nog moet werken of om een andere reden toch schermen gebruikt.
Warmere verlichting: In plaats van heldere, witte LED-verlichting, kun je kiezen voor warmere tinten zoals geel, oranje of zelfs rood in de avond. Deze kleuren hebben minder invloed op je melatonineproductie.
De invloed van rood licht
Het tegenovergestelde effect van blauw licht heeft rood licht. Dit licht heeft een langere golflengte en minder energie, wat zorgt voor een meer kalmerende invloed. De voordelen van blootstelling aan rood licht worden steeds meer erkend in onderzoek en bij vele gebruikers.
Bevorderen van slaap
In tegenstelling tot blauw licht verstoort rood licht de melatonineproductie niet. Rood licht kan juist helpen om de aanmaak van melatonine te stimuleren. Hierdoor val je gemakkelijker in slaap en verbetert je slaapkwaliteit. Dit maakt het gebruik van rood licht ideaal in de avonduren of voor het slapengaan.
Ondersteuning van herstel en regeneratie
Rood licht heeft ook andere voordelen voor de gezondheid. Rood lichttherapie wordt steeds vaker gebruikt voor de bevordering van wondgenezing, het versnellen van spierherstel na inspanning en de vermindering van verstoringen. Dit komt doordat rood licht diep in de huid kan doordringen en de cellulaire energieproductie stimuleert, wat de natuurlijke herstelprocessen van het lichaam verbetert.
Hoe pas je rood licht toe?
Rood licht kan op verschillende manieren worden toegepast:
Roodlichtlampen: Dit zijn speciale lampen die in huis kunnen worden gebruikt als alternatief voor traditionele verlichting. Vervang je reguliere lampen in de avond voor roodlichtlampen. Het licht is zacht voor de ogen en heeft geen negatieve invloed op je bioritme.
Roodlichttherapie-apparaten: Deze apparaten zijn geschikt voor gericht gebruik, bijvoorbeeld op pijnlijke spieren of geïrriteerde huid. Ze zijn steeds populairder en worden onder andere ingezet in sportscholen, wellnesscentra maar ook thuis.
Roodlichtmaskers Dit zijn maskers die zijn uitgerust met rood licht en kunnen helpen om het lichaam voor te bereiden op de slaap. Daarnaast worden de maskers ingezet voor verbetering van de huid.
Tot slot
In een omgeving waar kunstmatige lichtbronnen een grote rol spelen, kan het zinvol zijn om bewust om te gaan met verschillende typen licht. Door in de avond te kiezen voor minder blauw licht en rood licht strategisch in te zetten, kan een natuurlijke slaapomgeving worden ondersteund.