IJzertabletten: wanneer kies je ijzerbisglycinaat?
IJzer is een mineraal dat het lichaam nodig heeft voor verschillende biologische processen. Het belangrijkste is de rol van ijzer in hemoglobine: het eiwit in rode bloedcellen dat zuurstof vanuit de longen naar de rest van het lichaam transporteert.
Daarnaast draagt ijzer bij aan:
- een normaal energieleverend metabolisme;
- een normale cognitieve functie;
- de normale werking van het immuunsysteem;
- het verminderen van vermoeidheid en futloosheid.
Omdat het lichaam zelf geen ijzer kan produceren, is een voldoende aanvoer via voeding belangrijk. In bepaalde situaties kan de behoefte hoger zijn of kan aanvulling gewenst zijn.
Niet ieder ijzersupplement is echter hetzelfde. De ijzervorm, dosering en combinatie met andere voedingsstoffen bepalen mede hoe goed het lichaam het ijzer kan benutten.
In ons blog lees je waar je op kunt letten bij het kiezen van een ijzersupplement.
Belangrijk om te weten:
- IJzer is essentieel voor het transport van zuurstof en het energiemetabolisme.
- Vooral vrouwen kunnen in bepaalde levensfasen een hogere ijzerbehoefte hebben.
- Verschillende ijzervormen verschillen in biologische beschikbaarheid en verdraagbaarheid.
- IJzerbisglycinaat is een gecheleerde ijzervorm die bekendstaat om de goede opname en tolerantie.
- Vitamine C ondersteunt de opname van ijzer.
- De hoeveelheid ijzer op het etiket zegt niet alles over de hoeveelheid die het lichaam daadwerkelijk benut.
Waarom is ijzer belangrijk?
IJzer is een essentieel mineraal dat onderdeel uitmaakt van hemoglobine. Hemoglobine bevindt zich in rode bloedcellen en zorgt ervoor dat zuurstof vanuit de longen naar organen en spieren wordt vervoerd.
Daarnaast speelt ijzer een rol bij:
- de normale vorming van rode bloedcellen;
- het normale energiemetabolisme;
- normale cognitieve functies;
- de werking van het immuunsysteem;
- het verminderen van vermoeidheid en futloosheid.
Bij een langdurig onvoldoende ijzerstatus kunnen klachten ontstaan zoals:
- vermoeidheid;
- verminderde concentratie;
- duizeligheid;
- kortademigheid bij inspanning;
- verminderde fysieke prestaties.
Wanneer kan extra aandacht voor ijzer passend zijn?
Een verminderde ijzerstatus kan ontstaan wanneer de aanvoer via voeding onvoldoende is of wanneer het lichaam meer ijzer nodig heeft.
Situaties waarbij extra aandacht voor ijzer passend kan zijn:
- Vrouwen met menstruatie: tijdens de menstruatie verliest het lichaam bloed en daarmee ook ijzer. Hierdoor hebben vrouwen gemiddeld een hogere ijzerbehoefte dan mannen.
- Zwangerschap: tijdens de zwangerschap neemt de behoefte aan ijzer toe vanwege de groei van de placenta, de ontwikkeling van de baby en de toegenomen hoeveelheid bloed in het lichaam.
- Vegetarische of veganistische voeding: plantaardige voedingsmiddelen bevatten voornamelijk non-heemijzer. Deze vorm wordt minder efficiënt opgenomen dan heemijzer uit dierlijke producten. De totale voedingssamenstelling en combinatie met vitamine C spelen hierbij een belangrijke rol.
- Intensieve sport: bij intensieve sporters kan de ijzerbehoefte verhoogd zijn door onder andere verhoogde aanmaak van rode bloedcellen en ijzerverlies via zweet.
Maakt de vorm van ijzer uit?
Op supplementetiketten kan ijzer in verschillende vormen worden weergegeven.
Voorbeelden hiervan zijn:
- ijzersulfaat;
- ijzerfumaraat;
- ijzergluconaat;
- ijzerbisglycinaat.
Alle vormen leveren uiteindelijk hetzelfde mineraal: ijzer. Het verschil zit in de verbinding waarmee het ijzer gekoppeld is.
Deze verbinding kan invloed hebben op:
- de oplosbaarheid;
- de opname in de darm;
- de hoeveelheid elementair ijzer;
- de verdraagbaarheid.
Welke ijzervormen worden gebruikt?
| Ijzervorm | Gebonden aan | Opneembaarheid | Kwaliteit |
|---|---|---|---|
| Ijzerbisglycinaat | Aminozuur glycine | Goed opneembaar, organisch | Hoog |
| Ijzersulfaat | Sulfaat | Goed opneembaar, maar vaker maag-en darmklachten | Hoog |
| Ijzerfumaraat | Fumaarzuur | Goed opneembaar, verdraagbaarheid verschilt p.p | Hoog |
| Ijzergluconaat | Gluconzuur | Goed opneembaar, bevat minder elementair ijzer per dosis | Lager |
Hoe is de kwaliteit van ijzerbisglycinaat?
IJzerbisglycinaat is een gecheleerde vorm van ijzer waarbij het mineraal gekoppeld is aan twee moleculen van het aminozuur glycine.
Door deze structuur kan ijzerbisglycinaat gebruikmaken van aminozuurtransporters in de darm. Hierdoor wordt deze vorm vaak goed opgenomen en beter verdragen dan sommige traditionele ijzerverbindingen.
Een systematische review en meta-analyse uit 2023 liet zien dat ijzerbisglycinaat gunstige effecten kan hebben op hemoglobinewaarden en daarnaast minder maag-darmbijwerkingen gaf dan sommige andere vormen van ijzer.
Waarom is opname belangrijk?
De hoeveelheid ijzer op het etiket vertelt niet het volledige verhaal. Het lichaam moet het ijzer eerst opnemen voordat het beschikbaar is voor gebruik.
De opname wordt beïnvloed door:
- de ijzervorm;
- voeding;
- vitamine C;
- fytaten;
- calcium;
- koffie en thee.
Hoeveel ijzer heb je nodig?
Volgens het Voedingscentrum is de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid:
- Mannen: 11 mg per dag
- Vrouwen 19-50 jaar: 16 mg per dag
- Vrouwen vanaf 50 jaar: 11 mg per dag
Iron Complex van Perfect Health
Iron Complex van Perfect Health bevat ijzer in de vorm van ijzerbisglycinaat. Deze gecheleerde vorm staat bekend om de goede biologische beschikbaarheid en verdraagbaarheid.
Daarnaast bevat Iron Complex vitamine C. Vitamine C ondersteunt de opname van non-heemijzer in het maagdarmkanaal en vormt daarom een waardevolle aanvulling binnen een ijzerformule.
Iron Complex kan interessant zijn voor:
- vrouwen met een verhoogde ijzerbehoefte;
- vrouwen tijdens de vruchtbare leeftijd;
- mensen die traditionele ijzersupplementen minder goed verdragen;
- mensen die hun dagelijkse ijzerinname willen aanvullen.
Zo kies je een passend ijzersupplement
Let bij het kiezen van een ijzersupplement op:
- de ijzervorm: ijzerbisglycinaat wordt vaak gekozen vanwege de goede opname en verdraagbaarheid;
- de dosering: meer ijzer betekent niet automatisch beter;
- de combinatie: vitamine C ondersteunt de opname;
- de verdraagbaarheid: sommige vormen geven vaker maag-darmklachten;
- de persoonlijke behoefte: aanvulling is vooral relevant wanneer de behoefte verhoogd is.
Veelgestelde vragen
Welke vorm van ijzer wordt het beste opgenomen?
Er bestaan verschillende vormen van ijzer in supplementen. IJzerbisglycinaat is een gecheleerde vorm die bekendstaat om zijn goede biologische beschikbaarheid en vaak goed wordt verdragen. Welke vorm het meest geschikt is, hangt af van de persoonlijke situatie en het doel van gebruik.
Wat is het verschil tussen ijzerbisglycinaat en ijzersulfaat?
Beide vormen leveren uiteindelijk ijzer, maar verschillen in de verbinding waarmee het ijzer is gebonden. IJzerbisglycinaat is gekoppeld aan het aminozuur glycine en staat bekend om een goede opname en verdraagbaarheid. IJzersulfaat is een veelgebruikte vorm, maar kan bij sommige mensen maag- en darmklachten veroorzaken.
Waarom wordt vitamine C vaak gecombineerd met ijzer?
Vitamine C ondersteunt de opname van non-heemijzer in de darm door het ijzer beter oplosbaar te maken. Daarom wordt vitamine C vaak toegevoegd aan ijzersupplementen of geadviseerd om samen met een ijzerrijke maaltijd of een ijzersupplement in te nemen.
Wanneer kun je een ijzersupplement het beste innemen?
Een ijzersupplement wordt over het algemeen het beste opgenomen op een lege maag. Krijg je hierdoor maagklachten, dan kan inname tijdens een maaltijd prettiger zijn. Vermijd bij voorkeur gelijktijdige inname met koffie, thee of calciumrijke producten, omdat deze de opname van ijzer kunnen verminderen.
Hebben vrouwen meer ijzer nodig dan mannen?
Ja. Vrouwen in de vruchtbare leeftijd hebben door menstruatie gemiddeld een hogere ijzerbehoefte dan mannen. Ook tijdens de zwangerschap neemt de behoefte aan ijzer toe.
Kan voeding invloed hebben op de opname van ijzer?
Ja. Stoffen zoals fytaten uit volkoren granen en peulvruchten, calcium uit zuivel en polyfenolen uit koffie en thee kunnen de opname van ijzer verminderen. Vitamine C kan de opname juist ondersteunen.
Disclaimer
Deze informatie is bedoeld als algemene gezondheidsinformatie en vervangt geen medisch advies. Heb je ernstige, plotselinge of aanhoudende klachten, of twijfel je over je gezondheid? Neem dan contact op met je huisarts of behandelend arts. Een voedingssupplement stelt geen diagnose en is geen vervanging voor gevarieerde voeding en een gezonde leefstijl.
Bronnen
World Health Organization (WHO). Anaemia Fact Sheet. 2025.
Voedingscentrum. IJzer. (gebaseerd op de voedingsnormen van de Gezondheidsraad).